<p><strong>The concept of cultural codes in Russian and Ukrainian linguoculturological and ethnolinguistic studies</strong></p><p>This article is an attempt at presenting the concept of cultural codes, which was earlier discussed in works of Russian and Ukrainian scholars in field of ethnolinguistics and linguoculturological aspects. The key linguoculturological terms, such as <em>cultural code</em> and <em>ethnocode</em>, were explained. The author of this article analysed already existing in Ukrainian and Russian linguistics theoretical basics of defining, isolating and classifying cultural codes.</p><p> </p><p><strong>Koncepcja kodów kultury w rosyjskich i ukraińskich badaniach lingwokulturologicznych i etnolingwistycznych</strong></p><p>W artykule podjęto próbę zaprezentowania koncepcji kodów kultury rozwiniętej w pracach rosyjskich i ukraińskich lingwistów. Należytą uwagę zwrócono na wyjaśnienie kluczowych pojęć lingwokulturologii, a mianowicie <em>kod kultury</em>, <em>etnokod kultury</em>. Poddano analizie istniejące teoretyczne podstawy definiowania, wyodrębniania oraz klasyfikacji kodów kultury znane w językoznawstwie ukraińskim i rosyjskim.</p>

The attempts of the Slavic population to form a national identity in the Polesie region (1920-1928)The purpose of this article is to provide an overview of the evolution of the national identity of the Slavic population inhabiting the Polesie voivodeship during the first decade of the Second Polish Republic. Research has been carried out by consulting the original archives of the Polish administration, press of the Polish Socialist Party and accounts of key witnesses. These sources clearly show that, when Polesie was integrated into Poland after the First World War, in 1920, many inhabitants of the region (the so-called "Poleszucy" and "tutejsi") did not consider themselves Belarusian in the national sense. These "nationality unconscious" people progressively came to consider themselves as members of a Soviet Belarusian nation as a result of the struggle between Polish, Belarusian and Ukrainian political organizations. This research highlights the fact that national identity is neither determined by ethnic affiliations nor can be ascribed to an ethnic group against its will.Próby wykształcenia tożsamości narodowej u ludności słowiańskiej na Polesiu w pierwszych latach II Rzeczypospolitej Polskiej (1920-1928)Artykuł opisuje ewolucję tożsamości narodowej słowiańskiej ludności zamieszkującej Polesie w pierwszym dziesięcioleciu II Rzeczypospolitej. Autor opiera się na oryginalnych materiałach z polskich archiwów, wydawanej wówczas prasie, a także na opublikowanych wspomnieniach przywódców politycznych i świadków. Źródła te wykazują, że w momencie włączania Polesia do Polski znaczna część poleskiej ludności nie uważała się za białoruską w narodowym tego słowa znaczeniu. Osoby „narodowo nieświadome" zaczęły uważać siebie za Białorusinów wskutek dynamicznej rywalizacji między organizacjami polskimi, białoruskimi i ukraińskimi. Badania sugerują, że przystępowanie do danego typu projektu narodowego nie opiera się jedynie na przynależności do określonej grupy etnicznej i że projekt taki nie może zostać narzucony grupie etnicznej wbrew jej własnym postulatom.

Polish realms of memory in northern BosniaThis article presents the transformation in Bosnia and Herzegovina which began after the war during the years 1991-1995. The most important objective was the liberation and emancipation of the forgotten memory of minorities. These processes are also expressed in relation to the Polish minority which came into existence in the territories of Bosnia and Herzegovina in the late nineteenth and early twentieth century with the government takeover by Austria-Hungary and the announcement of the program of colonization. The changes described were significantly apparent in the reconstruction of Polish realms of memory: Polish shrines in Celinovac, Polish church in Cerovljani, Polish cemeteries: in Devetina and Novi Martinac and also in the Yugoslav-Polish partisan cemetery in Srbac. Of interest, the ‘time of memory’ which took place involved all social actors: the government of the Republic of Srpska and the municipalities of Srbac and Nowogrodziec, the Embassy of the Polish Republic in Sarajevo, representatives of local communities - Serbs and the Polish minority from Ćelinovac. Polskie miejsca pamięci w północnej BośniArtykuł prezentuje przemiany, które od czasu zakończenia wojny 1991–1995 roku dokonują się w granicach Bośni i Hercegowiny. Ich głównym celem jest wyzwalanie i emancypacja pamięci zapomnianych mniejszości narodowych. Procesy te dotyczą również polskiej mniejszości narodowej, która na terytorium Bośni i Hercegowiny pojawiła się pod koniec XIX i na początku XX wieku wraz z przejęciem administracji przez Austro-Węgry oraz ogłoszeniem programowej kolonizacji. Najsilniej ujawniają się w rekonstruowaniu polskich miejsc pamięci: polskiej kapliczki w Ćelinovacu, polskiego kościoła w Cerovljanach, cmentarzy polskich w Devetinie i Nowym Martyńcu oraz partyzanckiego jugosłowiańsko-polskiego w Srbacu. Co ciekawe, „czas pamięci“, który nastał, odcisnął swe piętno na działalności wszystkich aktorów społecznych: władz Republiki Serbskiej oraz gminnych, w tym wypadku gmin Srbac oraz Nowogrodziec, Ambasady Rzeczypospolitej w Sarajewie, przedstawicieli społeczności lokalnych – Serbów oraz polskiej mniejszości narodowej z Ćelinovaca.

Subcarpathian Rus as a part of Czechoslovakia: history, culture, national identitySubcarpathian Rus was incorporated into the Czechoslovak Republic as a result of the Treaty of Saint-Germain-en-Laye (1919). The following year Subcarpathian Rus being a part of Czechoslovakia was declared a self-governing autonomy with a certain number of democratic rights established by the Constitution. Among them was a right to use their national language. Codification of the Subcarpathian Ruthenian language has not yet been completed and it is an extensively discussed problem for contemporary linguists.After the First World War the Subcarpathian lands with its Ruthenian population was a poor farming region with a low level of ethnic self-awareness. Global economic and politic processes changed the situation dramatically and compelled the educated part of Subcarpathian Rus citizens into a discussion about their national language, culture and literature. The President of Czechoslovakia T. G. Masaryk participated in the discussion and was very interested in the cultural development of the region.Ruthenian society was split into two parts – pro-Russian and pro-Ukrainian. The national composition of the region was very complicated. In order to understand the flow of national ideas in Subcarpathian Rus, the research presented here sets out to cover the history of the codification of the Ruthenian language, the creation of grammar books for schools, and to analyze the role of both the Russian and Ukrainian components in the cultural development of this region. This research also takes into consideration the complex analysis of Masaryk’s Slavonic policy and cultural strategies. Ruś Podkarpacka jako część Czechosłowacji: historia, kultura, tożsamość narodowa Ruś Podkarpacka weszła w skład Republiki Czechosłowackiej w wyniku traktatu podpisanego w Saint-Germain-en-Laye (1919). W następnym roku ogłoszono autonomię Rusi Podkarpackiej jako części Czechosłowacji. Ruś otrzymała szereg demokratycznych praw określonych przez Konstytucję. Jednym z nich było prawo do korzystania z własnego języka narodowego. Kodyfikacja języka Rusinów na Rusi Podkarpackiej nie została jeszcze zakończona i nadal jest problemem szeroko dyskutowanym we współczesnym językoznawstwie.Po pierwszej wojnie światowej tereny Rusi Podkarpackiej były ubogim regionem rolniczym o niskim poziomie samoświadomości etnicznej zamieszkującej go ludności rusińskiej. Globalne procesy gospodarcze i polityczne zmieniły w sposób radykalny sytuację i zmusiły wykształconą część obywateli Rusi Podkarpackiej do rozpoczęcia dyskusji na temat swojego języka, kultury narodowej i literatury. Prezydent Czechosłowacji T. G. Masaryk brał udział w tej dyskusji i popierał rozwój kulturowy regionu.W społeczeństwie rusińskim istniały dwie dzielące je orientacje: prorosyjska i proukraińska. Struktura narodowościowa regionu była bardzo złożona. Artykuł próbuje przybliżyć czytelnikowi problem przepływu idei narodowych na Rusi Podkarpackiej. W artykule omówiono kwestie historii kodyfikacji języka rusińskiego i tworzenia podręczników do gramatyki dla szkół. Oprócz tego przeanalizowana została rola rosyjskiego i ukraińskiego wkładu w rozwój kultury tego regionu. W badaniach uwzględniono kompleksową analizę słowiańskiej polityki i strategii kulturowych Masaryka.

Promoting the Wielkopolska dialect on the Internet. Research reportThe aim of this article is to show the forms of promotion and distribution of the Wielkopolska dialect on the Internet. The sources that were used in this study are interviews with respondents residing the międzychodzki district, a survey conducted among young people speaking this dialect and the most popular Internet forms, which affect the behavior of the dialect in the language of the younger generation of users. The article describes: Internet memes, a social networks fanpage, dictionary entries in an electronic form, blogs, music promoted by websites, clothing, and everyday objects that are distributed on auction sites - the author takes into account the use of these forms in order to promote and disseminate the Wielkopolska dialect. O promowaniu dialektu wielkopolskiego w Internecie. Raport z badańCelem tego artykułu jest wskazanie sposobów promocji i dystrybucji dialektu wielkopolskiego w Internecie. Materiały użyte w tym studium pochodzą z wywiadów z informatorami zamieszkującymi w okolicach Międzychodu, ankiety przeprowadzonej wśród młodych osób używających dialektu oraz obserwacji najpopularniejszych form internetowych, które mają wpływ na zachowanie dialektu w języku młodego pokolenia użytkowników. W artykule opisano: internetowe memy, fanpage’e na portalach społecznościowych, ilustracje z hasłami słowniko­wymi, blogi, muzykę promowaną w sieci, ubrania i przedmioty codziennego użytku rozprowadzane na internetowych aukcjach. Autor bierze pod uwagę użycie tych form w celu promocji i upowszechniania dialektu wielkopolskiego.