Studium przypadku stabilności czasowej przewodności elektrycznej gleby, na polu o glebie piaszczystej oraz przydatność jej pomiaru do przygotowania map kategorii agronomicznych
Jednym z najczęściej używanych sposobów oceny przestrzennej zmienności gleby jest pomiar pozornej przewodności elektrycznej gleby (ang. <i>apparent electrical conductivity</i> – EC<sub>a</sub>), podczas przejazdu urządzenia z zamontowanym czujnikiem, po polu. Jeśli wartości EC<sub>a</sub> zostaną poprawnie skalibrowane względem innych właściwości gleby ocenianych laboratoryjnie, pomiar EC<sub>a</sub> gleby może pomóc stworzyć mapy glebowe, które przedstawiają zróżnicowanie tych właściwości. Następnie mapy te, po reklasyfikacji, mogą zostać użyte do stworzenia map stosowania zmiennej dawki środków produkcji, aby zwiększyć efektywność ich wykorzystania. Jeśli zasolenie gleby nie występuje, EC<sub>a</sub> jest silnie zależna od uziarnienia gleby, które jest bardziej stabilne w czasie niż właściwości chemiczne gleby. Jednakże, stabilność wyników pomiarów EC<sub>a</sub> w czasie nie była badana w Polsce, gdzie występują znaczne powierzchnie gleb bardzo lekkich i lekkich. W naszym kraju wyróżniono cztery kategorie agronomiczne gleb (KAG), wydzielane na podstawie zawartości części spławialnych (<0.02mm) w glebie. KAG wykorzystywane do formułowania zaleceń wapnowania i nawożenia, są zwykle wydzielane za pomocą laboratoryjnego określenia udziału części ziemistych lub odczytywane z map glebowo-rolniczych. Ale żaden z tych sposobów nie pozwala na wydzielanie KAG z dużą gęstością przestrzenną, wymaganą do wykonania map stosowania zmiennej dawki środków produkcji. Celem badań było: i) oszacowanie przestrzennej i czasowej zmienności względnych wartości EC<sub>a</sub> zarejestrowanych na dwóch głębokościach (0–30 and 0–90 cm), w trakcie ośmiu pomiarów EC<sub>a</sub> w obrębie pola produkcyjnego, gdzie dominują gleby bardzo lekkie i lekkie; ii) określenie KAG dla tego pola, w oparciu o zależności między wartościami EC<sub>a</sub>, zarejestrowanymi podczas dwu pomiarów, które wykonano w 10-letnim odstępie czasu, a ilością części ziemistych. Wyniki badań wykazały, że pole produkcyjne charakteryzowało się dużą zmiennością przestrzenną EC<sub>a</sub> i stabilnością czasową wydzielonych obszarów EC<sub>a</sub>, co sugeruje że pojedynczy pomiar tej właściwości gleby może być wystarczający do wyrysowania map fizycznych właściwości gleby silnie związanych z EC<sub>a</sub> na glebach bardzo lekkich i lekkich. Silna zależność między względnymi wartościami EC<sub>a</sub> zarejestrowanymi 2013 i 2023 roku i zawartością części ziemistych pozwoliła na narysowanie bardzo podobnych map KAG, które mogą być wykorzystane do formułowania zaleceń wapnowania i nawożenia na ww. glebach. Układ KAG był mniej powtarzalny w latach (2013 i 2023), ale akceptowalny do celów generalizacji tych map, gdy do przewidywania zawartości części spławialnych wykorzystano dane EC z grubszej warstwy gleby (0–90 cm). Jednakże, szersze zastosowanie uzyskanych zależności może wymagać kalibracji danych EC<sub>a</sub> dla danego pola, aby zapewnić lepszą dokładność wykonania map KAG, gdyż badania te zostały przeprowadzone na jednym polu produkcyjnym.
Read more