Akdeniz University

Kahve, günlük yaşamda yaygın olarak tüketilen bir içecek olmanın ötesinde, içerdiği biyolojik bileşenler sayesinde sağlık alanındaki araştırmaların önemli bir konusu haline gelmiştir. Özellikle nitelikli kahve üretiminde uygulanan anaerobik fermantasyon gibi yenilikçi işleme yöntemleri, kahvenin hem duyusal hem de kimyasal ve mikrobiyal bileşimini önemli ölçüde değiştirmektedir. Bu süreçle üretilen kahvelerde prebiyotik lifler, kısa zincirli yağ asitleri (KZYA) ve mikrobiyal metabolitlerin miktarı ve çeşitliliği artmaktadır. Son yıllarda, beslenme faktörlerinin bağırsak mikrobiyotası üzerindeki etkileri ve bu mikrobiyal değişimlerin bağırsak-beyin ekseni aracılığıyla merkezi sinir sistemi (MSS) fonksiyonlarına yansıması bilimsel ilgi alanı olmuştur. Anaerobik fermente kahve, prebiyotik ve fenolik bileşenleri sayesinde bağırsak mikrobiyotası ile ilişkili Lactobacillus ve Bifidobacterium gibi yararlı bakteri popülasyonunu destekler. Bunun sonucunda KZYA ve nöroaktif metabolit üretimi artar. Dolayısıyla bu metabolitler nöroinflamasyonu azaltabilir, nörotransmitter dengesini destekleyebilir ve nöroplastisiteyi artırabilir. Söz konusu bu etkiler, hipokampus, prefrontal korteks, arkuat çekirdek (ARC) ve nucleus tractus solitarius (NTS) gibi bilişsel işlev ve enerji metabolizmasıyla ilişkili beyin bölgelerinde gerçekleşir. Böylece öğrenme, hafıza, dikkat ve odaklanma gibi bilişsel süreçler korunabilir. Alzheimer, Parkinson, depresyon, anksiyete gibi nörolojik ve nöropsikolojik hastalıklara karşı potansiyel koruyucu etkiler sağlayabilir. Bu derleme, anaerobik fermantasyonun nitelikli kahve üzerindeki kimyasal ve mikrobiyal etkilerini ve bu değişimlerin bağırsak-beyin ekseni aracılığıyla sinir sistemi sağlığıyla ilişkisini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Böylece kahve, yalnızca duyusal bir deneyim değil, aynı zamanda bilimsel temellere dayalı potansiyel bir fonksiyonel gıda olarak ele alınmaktadır.

Bu çalışma, Gerede Panayırı’nın yerel kalkınma üzerindeki ekonomik, kültürel ve sosyal etkilerini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Kasıtlı ve maksimum çeşitlilik örneklemesiyle seçilen 29 katılımcı ile etik onayı alınarak 3–5 Ekim 2025 tarihlerinde yüz yüze görüşmeler yapılmış; elde edilen veriler içerik ve tematik analiz yöntemleriyle çözümlenmiştir. Bulgular, panayırın kısa sürede ticari hareketliliği artırdığını, üreticilere doğrudan pazar erişimi sağladığını ve yerel ekonomiyi belirgin biçimde canlandırdığını göstermektedir. Kültürel açıdan panayır, yöresel kimliği görünür kılan ve geleneksel pratikleri sürdüren önemli bir miras alanı olarak öne çıkmaktadır. Sosyal boyutta ise panayırın topluluk buluşmalarını, sosyalleşmeyi ve dayanışma ilişkilerini güçlendirdiği görülmüştür. Bununla birlikte altyapı yetersizlikleri, ulaşım sorunları, organizasyonel eksiklikler ve yönetimsel kısıtlar panayırın sürdürülebilirliğini sınırlandıran temel zorluklar olarak belirlenmiştir. Araştırma bulguları doğrultusunda panayırın sürdürülebilirliğinin artırılmasına ve gelecekte yapılacak çalışmalara yönelik çeşitli öneriler geliştirilmiştir.

Objective: It is known that women's genital self-image affects sexual behaviors such as sexual dysfunction, sexual motivation and the sexual satisfaction. The objective of this study was to adapt the “Female Genital Self-Image Scale” into Turkish and to examine its psychometric properties.Methods: This study, which was conducted in a methodological research design, was implemented over 200 women in two family health care centers between March and July 2018. The researchers gathered the data using a Personal İnformation Form they had designed, and the Female Genital Self-Image Scale. The research data were analyzed through the Statistical Analysis System program. The analysis of data was conducted through descriptive statistics such as average, standard deviation, and percentage as well as the exploratory factor analysis.Results: The scale's content validity index was found to range from 7.60±2.55 to 9.90±0.32. In the exploratory factor analysis, which was used for evaluating the construct validity, the seven-item structure of the scale was confirmed. The total Cronbach's α coefficient of the one-dimensional scale was determined as 0.90. Conclusion: The Turkish adaptation of the Female Genital Self-Image Scale was assessed and determined to be a valid and reliable tool for measuring women's genital self-image.

Pomegranate (Punica granatum L.) is a major fruit crop in tropical and subtropical regions, but changing climatic conditions-especially rising temperatures and intense solar radiation-are increasing physiological disorders. Sunburn, a key heat- and light-induced disorder, causes peel discoloration and tissue damage. This results in significant yield loss and reduced fruit quality. The objective of this study was to characterize sunburn-induced anatomical changes in the widely grown, highly sensitive Hicaznar cultivar in Türkiye, and to identify the optimal phenological stage for the application of sunburn-preventive practices. For this purpose, pomegranate fruit peels were fixed in FAA (Formalin-Acetic Acid-Alcohol) solution, embedded in paraffin blocks, and sectioned at a thickness of 5-7 µm. The sections were stained using the hematoxylin-eosin method and examined under a light microscope. The images captured with a digital camera wereanalyzed and revealed that sunburn damage in the pomegranate peel first appears in the cuticle layer, followed by disruption and fragmentation of the cutaneous and epidermal layers beneath it, and ultimately leads to damage of the parenchyma cells. Furthermore, Light microscopy showed that before visible discoloration, cells near the epidermis undergo phenolic accumulation, cell-wall thickening, and lignification, which are early indicators of sunburn. These microscopic changes provide early diagnostic features for detecting sunburn damage before external symptoms manifest. The study concluded that anatomical changes begin before the visible symptoms of sunburn appear on the fruit, and the most appropriate timing for applying preventive measures against sunburn has been identified. Light microscopy showed that before visible discoloration, cells near the epidermis undergo phenolic accumulation, cell-wall thickening, and lignification, which are early indicators of sunburn.

Amaç: Neoadjuvan kemoterapi (NAKT) uygulanan evre II–III invaziv meme kanserinde HER2-low alt tiplerinin patolojik tam yanıt (pCR) ve sağkalım sonlanımları ile ilişkisini değerlendirmek ve progresyonun bağımsız belirleyicilerini incelemek.Gereç ve Yöntemler: Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi’nde 2016-2024 yılları arasında NAKT alıp küratif cerrahi uygulanan 227 ardışık hasta retrospektif olarak analiz edildi. Demografik ve klinikopatolojik özellikler ile ER, PR, Ki-67, HER2 durumu, lenfovasküler invazyon (LVI) ve perinöral invazyon kaydedildi. Patolojik tam yanıt ( pCR ) ve Miller-Payne skoru ile; radyolojik yanıt standart kriterlere göre değerlendirildi. Sağkalım Kaplan-Meier yöntemiyle analiz edildi, gruplar log-rank testi ile karşılaştırıldı. Progresyonun bağımsız belirleyicileri çok değişkenli Cox regresyon analizi ile araştırıldı. HER2-low kavramının HER2-negatif spektrumda yorumlanması gereği dikkate alınarak, HER2-pozitif olgular dışlandıktan sonra HER2-low ve HER2-0 arasında duyarlılık analizi yapıldı.Bulgular: Ortalama yaş 50,1 yıl idi. HER2-low oranı %32,2 (%95 GA: %26,4–%38,5) ve pCR oranı %40,5 (%95 GA: %34,4–%47,0) olarak saptandı. Medyan takip süresi 43,5 ayda 5 yıllık OS %96,1 ve 5 yıllık PFS %86,6 idi. Ana analizde HER2-low ve HER2-0 grupları arasında pCR, OS ve PFS açısından anlamlı fark izlenmedi (tüm p>0,05). Çok değişkenli analizde PR pozitifliği PFS için bağımsız koruyucu faktör (HR 0,31; %95 GA 0,12–0,83), LVI varlığı bağımsız risk faktörü (HR 4,02; %95 GA 1,15–13,96) ve pCR elde edilmesi bağımsız koruyucu faktör (HR 0,20; %95 GA 0,04–0,89) olarak belirlendi. Duyarlılık analizinde de HER2-low ile HER2-0 arasında anlamlı fark gözlenmedi.Sonuç: HER2-low fenotipi tek başına pCR ve sağkalım sonuçlarını belirgin biçimde ayrıştırmazken, PR durumu, LVI ve pCR progresyon riskini daha güçlü ve bağımsız biçimde öngörmektedir.

Spinosad is a naturally derived insecticide obtained from a soil-dwelling bacterium and is widely used against various agricultural and public-health pests. Although resistance to spinosad has been reported in several pest groups-including thrips, fruit flies, beetles, lepidopterans, and even mosquitoes-no study to date has evaluated its resistance status in the house fly, Musca domestica L. (Diptera: Muscidae). The present study provides the first field-based assessment of spinosad resistance in larvae of M. domestica, based on field-collected populations from Türkiye, and offers the first baseline data on larval susceptibility for this species. House fly larvae collected from seven provinces were exposed to a series of spinosad doses, and LD50 values were calculated using probit analysis. According to the results, LD50 values showed variability of up to approximately 18-fold, ranging from 0.002 g a.i./m2 in the Adana population to 0.036 g a.i./m2 in the Şanlıurfa population. The corresponding resistance ratio (RR50) values calculated based on the most susceptible population (Adana) ranged from 1.0 to 18.0, indicating low-to-moderate variation in baseline tolerance among the tested field populations. Despite these differences at low doses, the minimum operational dose of 0.25 g a.i./m2 consistently produced 97-100% emergence inhibition in all populations. Overall, no high or very high resistance levels were detected across the tested populations. These findings indicate that, despite detectable differences in baseline tolerance, spinosad remains a highly effective larvicide for house fly management. The establishment of these baseline data is essential for future resistance-monitoring programs, and continued surveillance is strongly recommended to detect early shifts in susceptibility before operational resistance emerges.

Tsunami deposits are products of wave-train propagation triggered by dynamic sources and shaped by complex hydrodynamic processes. While the Arabian Gulf is traditionally characterized as a low-energy, shallow-marine environment, our findings present the first evidence of a high-energy, multi-bed tsunami succession discovered within the Miocene Dam Formation in southwest Qatar. The tsunami sequence consists of three beds (Beds 1, 2, and 3) separated by two intervening backwash horizons.Bed 1 marks the initial impact, unconformably overlying the sabkha facies, characterized by shale and evaporite alternation. This unit begins with wave-splash and traction-carpet structures, grading upward into a yellowish-gray sandy matrix containing pebbles and mollusk shells. Bed 2 represents a significant increase in wave energy, characterized by inverse grading and the presence of large, porous sandstone rip-up clasts and oversized mollusk shells. Bed 3 reflects the waning phase of the tsunami wave train, deposited as a suspension-load unit exceptionally rich in centimeter-scale echinoid fossils. Notably, the tsunami deposit exhibits a significant landward thinning geometry, tapering from a thickness of ~200 cm to only a few centimeters along an S to N transect.Paleocurrent analysis derived from sedimentary structures reveals a primary run-up direction towards the northwest, while backwash trends exhibit high variability, generally from NE to SE. Given the paleogeographic position of Qatar, these vectors possibly indicate that the active Zagros Thrust Belt was the main source of the tsunami. Despite the shallow bathymetry of the Arabian Gulf, the seismic potential of the Zagros Thrust Belt and the Makran Subduction Zone -either through direct seismic displacement or secondary submarine landslides- remains a critical threat to the region. This study provides an essential baseline for re-evaluating tsunami hazard potential in supposedly stable platform environments.Keywords: Arabian Gulf, Multi-bed Tsunami, Miocene Paleo-tsunami, Tsunami Wave-Train